Asgari Ücrete Yeni Düzenleme Gündemde: Sektörel ve Bölgesel Model Üzerinde Duruluyor
Ekonomi yönetimi ve ilgili kurumlar tarafından, mevcut asgari ücret sistemine bir alternatif olarak yeni bir modelin hazırlıkları yürütülüyor. Gündemdeki çalışmanın temelini, iş kollarına ait maliyet yapıları ile şehirler arasındaki yaşam gideri farklılıklarını gözeten sektörel ve bölgesel asgari ücret uygulaması oluşturuyor.
Bu girişimin ana gayeleri arasında çalışanların alım gücünün korunması, işletmelerin rekabet edebilirliğinin desteklenmesi ve istihdamın artırılması sıralanıyor. Özellikle iş gücü maliyetlerinin yüksek olduğu sanayi kolları ile yaşam standartlarının farklılık gösterdiği coğrafi bölgeler için çeşitli uygulama senaryoları masaya yatırılmış durumda.
SOSYAL PAYDAŞLAR SÜRECE DAHİL EDİLECEK
Yetkililerce, muhtemel bir düzenlemenin hayata geçirilmesinden evvel işçi ve işveren kesimlerinin temsilcileriyle istişarelerde bulunulacağı ifade ediliyor. Takvim gazetesinde yer alan habere göre, çalışanların herhangi bir hak kaybı yaşamaması ve işverenlerin üretim faaliyetlerini sürdürülebilir bir zeminde devam ettirmesi için dengeli bir model oluşturulması amaçlanıyor.
Hazırlık aşamasında, Türkiye'deki ekonomik göstergelerin yanı sıra farklı ülkelerde tatbik edilen asgari ücret sistemleri de detaylı bir biçimde tetkik ediliyor.
FARKLI ÜLKELERDEKİ MODELLER İNCELENİYOR
Uluslararası alanda farklı asgari ücret uygulamaları dikkat çekiyor:
Amerika Kıtası: ABD'de federal bir asgari ücret bulunmakla birlikte, eyaletler ve şehirler kendi ekonomik dinamiklerine göre daha yüksek taban ücretler belirleyebilmektedir. Kanada'da ise asgari ücret eyalet yönetimleri tarafından saptanmakta olup Ontario, British Columbia ve Alberta gibi eyaletlerde farklı tarifeler geçerlidir. Meksika'da ülke çeşitli ücret bölgelerine ayrılmıştır ve özellikle sınır bölgelerinde daha yüksek ücretler uygulanmaktadır.
Avrupa Modelleri: Almanya'da yasal bir ulusal asgari ücret mevcutken, bazı sektörlerde toplu iş sözleşmeleri ile bu rakamın üzerinde ücretler kararlaştırılabilmektedir. İtalya ve Avusturya'da ise ulusal bir taban ücret bulunmamakta, maaşlar büyük oranda sektör bazlı toplu sözleşmelerle şekillenmektedir. Belçika'da da ulusal asgari ücrete ek olarak birçok sektörde daha yüksek ücretler uygulanır.
Asya Örnekleri: Japonya'da taban ücret, ülkeyi oluşturan 47 idari birimin ekonomik durumuna göre ayrı ayrı tespit edilmektedir. Çin'de eyaletler ve büyükşehirler kendi koşullarına göre asgari ücret belirleme yetkisine sahiptir. Hindistan'da da eyaletlere ve bazı sektörlere özgü farklı ücret uygulamaları mevcuttur.
NİHAİ KARAR ANALİZLER SONRASINDA VERİLECEK
Yürütülen kapsamlı analizlerin tamamlanmasını müteakip, ekonomi yönetimi ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ve diğer ilgili kurumların yapacağı değerlendirmeler neticesinde son karara varılacak.
Düzenlemenin uygulamaya konması halinde, kapsamı, adaptasyon süreci ve denetim mekanizmalarının ayrıntılı olarak belirleneceği belirtiliyor. Yetkililer, mevcut aşamada kesinleşmiş bir kararın olmadığını, çalışmaların üretim, istihdam ve çalışan refahı arasında kalıcı bir denge kuracak en uygun yapıyı tespit etme amacını taşıdığını vurguluyor.
