Dünyayı kasıp kavuran H5N1 kuş gribi virüsü, Antarktika çevresindeki eşsiz ekosistemleri yok etmeye devam ediyor. Güney Georgia Adası'nda 53 binden fazla dişi deniz filinin ölümüne yol açarak türü "hassas" kategorisine iten salgın, şimdi de yeryüzünün virüsten etkilenmemiş son büyük sığınağı olan Macquarie Adası'nı tehdit ediyor.
Yabani hayvanlar arasında hızla yayılan yüksek patojeniteli H5N1 kuş gribi virüsü, kutup bölgelerindeki deniz kuşları ve memeliler için benzeri görülmemiş bir ekolojik felakete yol açtı.
2023 yılında Güney Georgia Adası'na ulaşan virüs, kısa sürede deniz filleri arasında yayılarak büyük çaplı ölümlere neden oldu.
53 BİNDEN FAZLA DENİZ FİLİ ÖLDÜ
Bilim insanlarının verilerine göre 2025 yılına kadar Güney Georgia Adası'nda 53 binden fazla dişi deniz fili hayatını kaybetti.
Dünyadaki güney deniz fillerinin üreyen popülasyonunun yarısından fazlasına ev sahipliği yapan adada, bazı kolonilerde yeni doğan yavruların yüzde 90'ından fazlası öldü.
Araştırmacılar, küresel güney deniz fili popülasyonunun yaklaşık üçte bir oranında azalmış olabileceğini düşünüyor.
"YABAN HAYATI İÇİN TAM BİR KORKU FİLMİ"
Uluslararası Doğayı Koruma Birliği (IUCN) bünyesinde kuş gribi üzerine çalışan Ruth Cromie, salgının boyutlarını anlattı:
"Bu, yaban hayatı için tam bir korku filmi. Ölüm oranı kesinlikle benzeri görülmemiş bir ölçekte."
Salgının ardından güney deniz filinin koruma statüsü, "asgari endişe" kategorisinden "hassas" kategorisine yükseltildi.
Son gelişmeyle birlikte, kuş gribi ilk kez bir hayvan türünün neslinin tükenme tehlikesini artıran nedenler arasında yer aldı.
DÜNYANIN SON SIĞINAĞI DA TEHLİKEDE
Bilim insanlarının en büyük endişelerinden biri, Avustralya'ya bağlı Macquarie Adası.
Antarktika çevresinde bulunan ada, güney deniz fillerinin H5N1 virüsünden henüz etkilenmemiş son büyük hayati alan olarak biliniyor.
Avustralya Antarktika Bölümü, virüsün adaya ulaşması durumunda toplu fok ölümleri yaşanabileceği gerekçesiyle araştırma istasyonunun tahliye edilmesine yönelik hazırlıklarını açıkladı.
Yetkililere göre özellikle binlerce yeni doğmuş yavru risk altında.
PENGUENLER VE DENİZ KUŞLARI DA LİSTEDE
H5N1 salgını yalnızca deniz fillerini etkilemiyor. BirdLife International'a göre virüs, en az 40 kuş türü için tehdit oluşturuyor.
İskoçya'da izlenen büyük korsan martı kolonilerinin popülasyonu 2021 ile 2023 arasında yüzde 76 azaldı.
Şili kıyılarında ise 2023 yılında yaklaşık 3 bin ölü Humboldt pengueni tespit edildi.
BİLİM İNSANLARI: BAZI TÜRKLER YOK OLACAK
Araştırmacılar, özellikle küçük adalarda yaşayan ve zaten nesli tehlike altında bulunan hayvan türlerinin salgından daha ağır etkilenebileceğine dikkat çekti.
Ruth Cromie, "Zaten tehdit altında olan ve başka nedenlerle azalan türler için bir de kuş gribi gibi bir şey eklediğinizde, bu onları uçurumdan iten şey olabilir" diye konuştu.
Uzmanlar, salgının gerçek boyutunun henüz tam olarak hesaplanamadığını ve bazı türlerin toparlanmasının onlarca yıl sürebileceğini ileri sürdü.
