Berlin'de bir ilke doğru: Sol Partili Elif Eralp kimdir?

Almanya'ya iltica eden bir ailenin kızı olan Elif Eralp, Berlin'de partisinin oylarını rekor düzeyde artırdı. Sol Parti'yi başkentte zafere taşıyan Türkiye kökenli Eralp kimdir ve Berlinlilere neler vadediyor?

Berlin'de yapılan eyalet seçimi anketlerde de önde olan Sol Parti'nin zaferi ile sonuçlandı.Sol PartiTürkiye kökenli başbakan adayı Elif Eralp ile birlikte oyunu 2023 yılındaki seçime kıyasla yüzde 12'den fazla artırdı. Yüzde 25'in üzerindeki oyla tek başına iktidar olabilecek çoğunluğu elde edemese de kuracağı bir koalisyon hükümeti ile iktidar koltuğuna oturması muhtemel.  

Başkentte özellikle uygun fiyatlı konutlar oluşturma vaadiyle yıldızı parlayen Eralp, seçim kampanyası boyunca sık sık New York'un Belediye Başkanı Zohran Mamdani ile karşılaştırıldı. Partisini ilk sıraya taşıyan 45 yaşındaki Eralp'in asıl mesleği ise avukatlık.

Berlin'deki zafer konuşmasında"Bugünden itibaren Berlin'i birlikte değiştireceğiz ve daha iyi bir yer haline getireceğiz" diyen Eralp, göçmen kökenli bir siyasetçi olarak Berlin'de bir ilke imza atmak istiyordu ve bunu da şimdilik başarmış görünüyor. Partisinin oylarını Berlin'de rekor düzeyde artıran Eralp'in liderlik koltuğuna oturup oturmayacağı ise önümüzdeki haftalarda yapılacak koalisyon pazarlıklarına bağlı.  

Başkent Berlin hem eyalet hem de şehir statüsünde olduğu için seçilen kişi hem eyalet başbakanı hem de kentin belediye başkanı oluyor. Seçilen kişi bu nedenle diğer belediye başkanları ve eyalet başbakanlarından farklı olarak Hükümet Eden Belediye Başkanı olarak tanımlanıyor. 

Elif Eralp Berlin yönetiminde gelen ilk göçmen kökenli ve ilk kadın olacakFotoğraf: Axel Schmidt/REUTERS

Eralp koalisyon pazarlıkları Sol Parti lehine sonuçlanırsa hem bir kadın hem de bir göçmen olarak bu göreve gelen ilk başkan olacak. Peki, Elif Eralp kimdir ve Berlin için ne vadediyor?

Siyasetle iç içe bir çocukluk

Elif Eralp, 1981 yılında Almanya'nın Münih kentinde doğdu. Sosyalist ve sendikacı ailesi, 12 Eylül 1980 darbesinden sonra Türkiye'den ayrılarak Almanya'ya iltica etti. Meslek öğretmeni olan annesi o sırada sekiz aylık hamileydi. Üç kişişlik aile, iltica başvurularının kabulünü beklerken burada tek bir odada yaşadı. Daha sonra önce babasının doktor olarak çalıştığı Dortmund'a, Eralp sekiz yaşındayken de Hamburg'a taşındılar.

Eralp, ailesinin Almanya'da da siyasi faaliyetlerini sürdürdüklerini ve kendisini pek çok gösteriye yanlarında götürdüklerini aktarıyor.

Ailesinin hikayesi ve dünya görüşü, Eralp'in kariyer ve siyaset yolculuğunun ilk ilham kaynağı olmuş.

"Sığınmacı bir anne babanın çocuğu olarak düşünebildiğim zamandan bu yana adaletsizliğe karşı mücadele ettim" diyen Eralp, kendi ailesi gibi ailelerin Almanya'da farklı muamele gördüğünü fark etmenin kendisini hukuk okumaya teşvik ettiğini ifade ediyor. Daha 12 yaşındayken insan hakları avukatı olmaya karar verdiğini söyleyen Eralp, hukuk eğitimini Hamburg'da tamamladı.

2010 yılında Berlin'e taşınan Eralp, evli ve iki çocuk annesi. "Berlinlilerin çoğu gibi" kirada yaşadıklarını ve çocuklarının "normal" bir okula gittiğini söylüyor.

Türkçe ve Almanca'nın yanı sıra İspanyolca ve İngilizce biliyor.

Sol Parti'ye uzanan yol

Eralp, siyasete henüz 10 yaşındayken ailesiyle oturduğu kiralık dairenin garajında arkadaşlarıyla kurduğu "çevre kulübü"yle başladığını söylüyor. Bu yolculuğun daha sonra nükleer enerji karşıtı harekete katılımla, ırkçılığa ve kentsel dönüşüme karşı mücadeleyle devam ettiğini anlatıyor.

Sol Parti'yle profesyonel geçmişi ise 2010 yılına kadar uzanıyor. 2010-2021 yılları arasında Federal Meclis'teki (Bundestag) Sol Parti parlamento grubunda hukuk politikaları danışmanı olarak çalışan Eralp, 2017'de Sol Parti'ye üye oldu. Eralp bu kararının gerekçesini "Parlamentolarda neoliberal politikalara alternatifler üreten ve ırkçı AfD'ye karşı duran bir parti olması gerektiğine inanıyordum" sözleriyle anlatıyor.

Elif Eralp seçim kampanyasını yüksek kiralar üzerine kurduFotoğraf: Axel Schmidt/REUTERS

2021'den bu yana Berlin Eyalet Meclisi'nde milletvekili olan Eralp, 2024'ten beri Sol Parti meclis grubunun, 2025'ten beri de partinin Berlin teşkilatının başkan yardımcılığı görevini yürütüyor.

Eralp'in siyasi kariyerindeki bir sonraki adım ise eyalet başbakan adaylığı oldu. Sol Parti, Eralp'i 2026 eyalet seçimleri için aday gösterdi.

Berlin'in kira krizini çözme hedefi

New York'un popüler Demokrat Belediye Başkanı Zohran Mamdani ile kıyaslanan Eralp, seçim kampanyasının merkezine Mamdani'ye benzer şekilde sosyal adaleti ve uygun fiyatlı barınma konusunu yerleştirdi.

Eralp, kiraların hızla yükseldiği Berlin'i yeniden yaşam maliyetlerinin karşılanabildiği, temiz bir kent haline getirmeyi ve Berlinlilerin geleceğe yönelik güven duygusunu güçlendirmeyi vadetti.

Sol Partili siyasetçinin seçim programının odak noktasında ise başkentte hızla yükselen kira krizi yer alıyor. Eralp bu soruna yönelik olarak kira artışlarını sınırlayacak bir "kira tavanı" getirmeyi hedefliyor. Özel konut piyasasında ise uygun fiyatlı konutların artırılmasını ve yüksek kiralarla mücadele edecek özel bir birim kurulmasını planlıyor. Partisinin çok tartışılan hedeflerinden birisi ise büyük emlak şirketlerinin elindeki konutların kamusallaştırılması.

Reklam

"Uzun soluklu bir süreç olacak"

Eralp'in kampanyasının merkezinde yüksek kiraların yer alması şaşırtıcı değil. Zira artan kiralar ve barınma sorunu, bu seçimde Berlinliler açısından açık ara en önemli konu.

Bir röportajında insanların bu yönde kendilerine geribildirim verdiğini, "Tam da dönemin yarasına parmak basıyorsunuz" dediğini aktarıyor Eralp. "Artık bu şehirde yaşamanın maliyeti karşılanamaz hale geldi diyorlar" diye anlatıyor.

Temel mesele olarak benimsedikleri kira krizini çözmeye yönelik önerileri "bugünden yarına hayata geçirmenin mümkün olmayacağının" da farkında olduğunu dile getiriyor.

Eralp, Tagespiegel'e verdiği bir röportajda buna karşın "ilk günden bunun için çalışacaklarını" ve bu uzun soluklu süreci bir an önce başlatmayı hedeflediklerini belirtiyor.

Göçmenlere daha fazla siyasi katılım talebi

Göç ve ayrımcılıkla mücadele alanında uzun süredir çalışan Eralp, göçmenlerin siyasi ve toplumsal hayata daha fazla katılımını önemsediğini de sıkça dile getiriyor. Berlin nüfusunun yüzde 40'ından fazlasının göç geçmişi bulunduğuna dikkat çeken Eralp, bu çeşitliliğin siyasette ve karar alma mekanizmalarında da daha fazla karşılık bulması gerektiğini savunuyor.

"On yıllardır Berlin'in inşasına katkıda bulunan, 'misafir işçi' olarak adlandırılan kuşağın hiçbir zaman gerçekten tanınmadığını ve hak ettiği değeri görmediğini gördük” diyen Eralp, "Burada insanların yaklaşık yüzde 43'ünün göç geçmişi var. Artık onların bakış açılarının da temsil edilmesi gerekiyor" ifadelerini kullanıyor.