NATO, hava savunma stratejisinde kapsamlı bir dönüşüme hazırlanırken Türkiye'nin İttifak içindeki rolü İngiliz basınının gündemine geldi. Romanya üzerinde gerçekleştirilen çok uluslu tatbikatta Türk F-16'ları savaş uçağı gücüne katkı sağlarken, Türkiye'nin KC-135 Stratotanker uçağı da hava operasyonlarının destek unsurları arasında yer aldı.
İngiltere merkezli UK Defence Journal, NATO'nun 9 Eylül'de Romanya üzerinde düzenlediği Esnek Caydırıcılık Seçeneği (Flexible Deterrent Option-FDO) tatbikatını mercek altına aldı.
NATO açısından eğitim, İttifak'ın geleneksel hava polisliği anlayışını geride bırakarak çok katmanlı hava ve füze savunmasına yöneldiği yeni dönemin sahadaki önemli testlerinden biri oldu.
TÜRK F-16'LARI AVRUPA SEMALARINDA
Romanya semalarındaki eğitimde Fransa, Yunanistan, İspanya ve Türkiye'ye ait savaş uçakları aynı senaryoda görev yaparken ev sahibi ülkenin hava unsurları da operasyona dahil oldu.
Havada Fransız Rafale'leri, Romanya ve Yunanistan'a ait F-16'lar, İspanyol F/A-18 Hornet'leri ile Türk F-16'ları görev yaptı. Türkiye ayrıca KC-135 Stratotanker ile havada yakıt ikmali desteği sağlarken İspanya A400M Atlas tanker uçağını görevlendirdi.
NATO'nun AWACS uçakları ile Çok Uluslu MRTT Birimi'ne ait tanker uçağı da eğitimde kullanılan diğer hava unsurları arasında yer aldı.
İNGİLİZ BASININDAN TÜRKİYE DETAYI
"Kırmızı" ve "Mavi" kuvvetlerin karşı karşıya getirildiği senaryoda, havadan ve karadan konuşlu sistemlerin gerçek zamanlı olarak birlikte hareket etme kabiliyeti test edildi. Müttefikler arasında bilgi paylaşımı yapılırken simüle edilmiş hava tehdidine karşı komuta prosedürleri de uygulandı.
İspanya'nın Torrejon kentindeki NATO Birleşik Hava Harekat Merkezi ise uçaklar ile destek unsurlarının koordinasyonunu üstlendi.
UK Defence Journal'ın haberinde Türkiye'nin tatbikata iki farklı hava unsuruyla verdiği katkıya da yer verildi. Türk F-16'ları savaş uçağı gücünün parçası olarak görev yaparken, KC-135 Stratotanker da havada yakıt ikmali desteği sağlayan unsurlar arasında yer aldı.
NATO HAVA SAVUNMASINDA YENİ DÖNEM
Eğitimin ana odağını NATO'nun Entegre Hava ve Füze Savunması konsepti oluşturdu. İngiliz basını, "Yeni yaklaşım yalnızca savaş uçaklarına karşı hava sahasının korunmasını değil; insansız hava araçları, seyir füzeleri ve balistik füzeler dahil çok daha geniş bir tehdit yelpazesine aynı anda karşılık verilmesini öngörüyor." şeklinde değerlendirmeye yer verdi.
Bunun için sensörlerin, komuta-kontrol sistemlerinin, savaş uçaklarının ve diğer müttefik kabiliyetlerinin tek bir entegre ağ içerisinde çalışması hedefleniyor.
Mihail Kogalniceanu Hava Üssü'nde NATO hava savunma görevlerini yürüten İspanyol birliğinin komutanı Yarbay Alberto B. Calvo Lopez, yeni tehdit ortamının kolektif savunmanın önemini artırdığını belirterek, "Gelişen tehdit bize sensörlerin, komuta ve kontrol sistemlerinin, savaş uçaklarının ve diğer Müttefik kabiliyetlerinin tek ve entegre bir sistem olarak çalışması gereken kolektif, katmanlı hava savunmasının önemini hatırlatıyor" dedi.
NATO NE DEMİŞTİ?
NATO, geçtiğimiz ayda doğu kanadındaki hava savunması kapsamında Türk F-16'larının Estonya'ya, İtalyan Eurofighter'ların Litvanya'ya, İspanyol savaş uçaklarının ise Romanya ve Estonya'ya konuşlandırıldığını hatırlattı.
NATO Hava Komutanlığı tarafından yapılan açıklamada şu ifadelere yer verildi:
"27 Ağustos’ta Amari Hava Üssü’nde İspanyol EF-18M Hornet’ler ve Türk F-16’ları, Estonyalı yer ekipleri ve bakım personeli ile tanıma eğitimi gerçekleştirdi; bu eğitim, NATO’nun Baltık Hava Savunma misyonunu destekleyen müttefikler arasındaki işbirliğini güçlendirdi. Yerde, Estonyalı personel İspanyol uçaklarına yakıt ikmali yaparken, Estonyalı itfaiyeciler ve İspanyol sağlık personeli kurtarma ve acil durum müdahale prosedürlerini gözden geçirdi. Havada ise İspanyol ve Türk avcı uçakları, koordinasyonu geliştirmek ve operasyon ortamına ilişkin ortak bir anlayış oluşturmak amacıyla birlikte uçtu. NATO’nun Doğu Kanadı genelinde İtalyan Eurofighter’lar Litvanya’ya, Türk F-16’lar Estonya’ya, İspanyol avcı uçakları ise Romanya ve Estonya’ya konuşlandırılmıştır. Her konuşlandırmanın başından itibaren birlikte eğitim yaparak müttefik kuvvetler hızla entegre olabilir, güvenli bir şekilde operasyon yürütebilir ve etkili bir şekilde müdahale edebilir; böylece NATO’nun hazırlık durumu ve kolektif savunması güçlendirilir."
